Bir zamanlar denklem çözmekle ilgilenen cebir, günümüzde soyut yapıların incelendiği bir alana dönüşmüş durumda. Lisans eğitiminde modern cebirle ilk kez karşılaşan biri için bu durum çok şaşırtıcı olabilir. Liberation of algebra, cebirin bağımsızlığını ilan edip kendi teorilerini geliştirmesine yol açan iki çalışmayı ele alan bir belgesel. Bu çalışmalardan ilki, Hamilton’un değişme özelliği olmayan bir cebir yapısını keşfetmesi (dördeyler ya da kuaternionlar diye anılan yapıdan bahsediyoruz). Sayıların sağladığı çok doğal bir özelliği sağlamayan bu cebirsel yapı, insanları cebir konusunu sayılardan bağımsız ele almaya itiyor. Belgeselde yer verilen ikinci çalışma ise, bu hafta Matematikçi Portresi köşemizin konuğu olan Boole’un sembolik cebiri. Boole bu çalışmasında usavurumu cebirsel semboller ve işlemlerle temsil ederek, yaptığımız mantıksal çıkarımları cebirle hesaplanabilecek bir hale dönüştürüyor. Glanfrrwd Thomas’ın yönettiği 24 dakikalık belgesel BBC’de yayınlanmış ve güzel görsel efektler de içeriyor.
Yazan: Can Ozan Oğuz
Takip et
Bunları da sevebilirsiniz
Dangerous Knowledge
- Can Ozan Oğuz
- 14 Şubat 2021
Medyanın pompaladığı matematikçi tiplemesi, çok zeki ancak sosyal olarak sorunlar yaşayan biri. Bunun hiç doğru olmadığını bilsek de,…
Monster Group
- matefil
- 23 Ağustos 2020
Bu hafta YouTube matematik camiası 1.000.000’dan büyük favori sayıları hakkında videolar hazırlayıp yayınlıyor. Milyonlarca abonesi olan 3Blue1Brown kanalında…
BBC Horizon – Fermat’s Last Theorem
- matefil
- 9 Şubat 2020
Simon Singh’ın yönetmenliğini yaptığı 1997 yapımı belgesel, 350 yıl boyunca matematikçileri kan ter içinde bırakan Fermat’nın son teoremi,…
Julia Robinson and Hilbert’s 10th Problem
- matefil
- 21 Haziran 2020
Julia Robinson (1919 – 1985) önemli ve öncü bir kadın matematikçiydi. Bir saatlik biyografik belgeselde hem Julia Robinson’un…
Yüzeyin Sırları
- matefil
- 9 Mayıs 2020
12 Mayıs, 40 yaşında hayata gözlerini yuman başarılı İranlı matematikçi Maryam Mirzhakhani’nin doğum günü. Fields madalyası alan ilk…
The Genius of Srinivasa Ramanujan
- Can Ozan Oğuz
- 11 Mayıs 2021
Ramanujan 20. yüzyılın başlarında Hindistan’da doğup büyümüş önemli bir matematik dehası. Yokluklar içinde kendi kendine kitaplardan çalışarak dönemin…